ورم بعد از ایمپلنت؛ چند روز طبیعی است، چگونه کم می‌شود و چه زمانی خطرناک است

ورم بعد از ایمپلنت واکنش طبیعی بدن به جراحی است و در بیشتر افراد در روزهای اول به بیشترین حد می‌رسد و سپس به‌تدریج کم می‌شود. ورم لثه، ورم گونه و گاهی کبودی پوست می‌تواند بخشی از همین روند باشد. آنچه ورم طبیعی را از مشکل جدا می‌کند، روند آن است: ورم طبیعی روز به روز بهتر می‌شود، اما ورمی که بیشتر شود یا با تب و چرک همراه باشد نیاز به بررسی دارد.

در این راهنما توضیح می‌دهیم چرا بعد از جراحی ایمپلنت ورم ایجاد می‌شود، معمولاً چه روندی دارد، چه کارهایی به کاهش آن کمک می‌کند، کدام نشانه‌ها هشداردهنده‌اند و چه زمانی باید فوراً به اورژانس رفت. همچنین درباره ورم پس از پیوند استخوان و سینوس لیفت و ورمی که ماه‌ها یا سال‌ها بعد ظاهر می‌شود صحبت می‌کنیم. برای آشنایی با کل دوره بهبودی، مطلب مراقبت بعد از ایمپلنت را هم ببینید.

آیا ورم بعد از ایمپلنت طبیعی است؟

بله، در بیشتر موارد ورم بعد از ایمپلنت طبیعی است. کلیولند کلینیک می‌نویسد پس از جراحی ایمپلنت، کمی ناراحتی و ورم طبیعی است. healthdirect استرالیا هم کبودی، درد، ورم لثه، ورم صورت و کمی خونریزی لثه را از مواردی می‌داند که ممکن است پس از کاشت ایمپلنت رخ دهد. نکته مهم این است که ورم طبیعی به‌تدریج کم می‌شود.

ورم طبیعی چه شکلی دارد؟

ورم بعد از ایمپلنت در حالت طبیعی معمولاً این ویژگی‌ها را دارد:

• در همان ناحیه‌ای است که جراحی شده، مثلاً لثه محل ایمپلنت و گونه همان سمت.
• چند ساعت پس از جراحی و رفع بی‌حسی شروع می‌شود.
• در روزهای اول به بیشترین حد می‌رسد.
• سپس روز به روز کمتر و نرم‌تر می‌شود.
• با احساس کلی خوب همراه است و تب یا لرز ندارد.

چرا میزان ورم در افراد مختلف فرق دارد؟

دو نفر که ایمپلنت مشابهی گذاشته‌اند ممکن است ورم کاملاً متفاوتی تجربه کنند. گستردگی جراحی، تعداد ایمپلنت‌ها، نیاز به پیوند استخوان، محل ایمپلنت در فک بالا یا پایین، ساختار صورت و حتی تفاوت‌های فردی در واکنش بدن در این تفاوت نقش دارند. بنابراین مقایسه ورم خود با تجربه دیگران معیار خوبی نیست.

ورم با درد چه رابطه‌ای دارد؟

ورم و درد اغلب با هم پیش می‌روند؛ وقتی ورم بیشتر است، احساس فشار و ناراحتی هم بیشتر است. کنترل ورم معمولاً به کاهش ناراحتی هم کمک می‌کند. درباره درد پس از جراحی و راه‌های کنترل آن در مطلب درد ایمپلنت دندان مفصل توضیح داده‌ایم.

ویژه خوانندگان لبخندنو

مشاوره تخصصی ایمپلنت رایگان

۵۰۰٬۰۰۰ تومان رایگان

• بررسی شرایط شما توسط دندانپزشک
• برآورد هزینه و روش درمان مناسب
• بدون هیچ تعهدی برای شروع درمان

فرصت ثبت‌نام این دوره: ۱۴۰۵/۰۷/۱۰

1. چند سؤال کوتاه
2. انتخاب شهر
3. تأیید شماره

دریافت مشاوره رایگان

حدود یک دقیقه · بدون ثبت‌نام · بدون هزینه

چرا بعد از ایمپلنت صورت ورم می‌کند؟

ورم بعد از ایمپلنت بخشی از واکنش التهابی بدن برای ترمیم است. در جراحی، لثه باز می‌شود و در استخوان محلی برای ایمپلنت آماده می‌شود. بدن در پاسخ، جریان خون و مایعات را به ناحیه افزایش می‌دهد تا سلول‌های ترمیمی به آن برسند. همین تجمع مایع در بافت‌ها ورم را ایجاد می‌کند.

التهاب، بخشی از ترمیم

التهاب پس از جراحی دشمن نیست. در واقع بدن با همین واکنش، کار پاک کردن ناحیه و ساختن بافت جدید را آغاز می‌کند. مشکل وقتی پیش می‌آید که التهاب از حد معمول بیشتر شود یا عفونت به آن اضافه شود. به همین دلیل هدف از مراقبت خانگی، کاهش ناراحتی و جلوگیری از تشدید ورم است، نه حذف کامل آن.

کبودی از کجا می‌آید؟

در هر جراحی، رگ‌های بسیار کوچک آسیب می‌بینند و مقداری خون به زیر پوست نشت می‌کند. این خون به شکل کبودی دیده می‌شود. چون بافت‌های صورت نرم‌اند، کبودی گاهی کمی پایین‌تر از محل جراحی ظاهر می‌شود؛ مثلاً ایمپلنت فک پایین ممکن است کبودی روی فک یا حتی زیر آن ایجاد کند.

چرا ورم گاهی روز دوم بیشتر از روز اول است؟

ورم بلافاصله پس از جراحی به اوج نمی‌رسد. تجمع مایع در بافت‌ها زمان می‌برد. به همین دلیل ممکن است صبح روز بعد از جراحی ورم بیشتری ببینید. NHS هم در راهنمای کشیدن دندان عقل می‌نویسد درد و ورم معمولاً پس از یک یا دو روز رو به بهبود می‌گذارد. این الگو به‌تنهایی نشانه مشکل نیست، به شرط آنکه پس از روزهای اول رو به کاهش برود.

ورم بعد از ایمپلنت چند روز طول می‌کشد؟

ورم بعد از ایمپلنت معمولاً در روزهای اول بیشتر است و سپس به‌تدریج کم می‌شود. کلیولند کلینیک می‌نویسد بیشتر افراد حدود یک هفته پس از جراحی ایمپلنت حال عادی خود را دارند. همین منبع درباره پیوند استخوان دندانی می‌گوید ورم و کبودی معمولاً ظرف یک تا دو هفته برطرف می‌شود.

روند کلی ورم

1. روز جراحی: پس از رفع بی‌حسی، ورم به‌آرامی شروع می‌شود.
2. روزهای اول: ورم به بیشترین حد می‌رسد و ممکن است کبودی ظاهر شود.
3. روزهای بعد: ورم نرم‌تر و کمتر می‌شود و رنگ کبودی تغییر می‌کند.
4. پایان هفته اول تا دوم: در بیشتر موارد ورم برطرف شده یا بسیار کم است.
5. هفته‌ها و ماه‌های بعد: ورم ظاهری از بین رفته، اما جوش خوردن ایمپلنت با استخوان ادامه دارد.

healthdirect استرالیا توضیح می‌دهد که رشد استخوان دور ایمپلنت حدود سه ماه طول می‌کشد. پس برطرف شدن ورم به معنای پایان دوره ترمیم نیست و مراقبت‌ها باید طبق برنامه دندانپزشک ادامه یابد.

چه چیزی این زمان را تغییر می‌دهد؟

معیار ساده برای خودتان

به جای شمردن روزها، روند را دنبال کنید. اگر هر روز نسبت به روز قبل کمی بهتر است، احتمالاً مسیر طبیعی را طی می‌کنید. اگر پس از چند روز بهبود، ورم دوباره بیشتر شد یا سفت و داغ شد، با دندانپزشک تماس بگیرید.

کبودی بعد از ایمپلنت چرا ایجاد می‌شود و چه شکلی دارد؟

کبودی بعد از ایمپلنت به دلیل نشت مقداری خون از رگ‌های کوچک به زیر پوست ایجاد می‌شود. کلیولند کلینیک کبودی را در کنار ورم و حساسیت از عوارض طبیعی پیوند استخوان دندانی می‌داند و healthdirect هم آن را از پیامدهای احتمالی کاشت ایمپلنت ذکر کرده است. کبودی معمولاً طی چند روز تغییر رنگ می‌دهد و محو می‌شود.

تغییر رنگ کبودی

کبودی معمولاً ابتدا قرمز یا بنفش است و سپس به‌تدریج به رنگ‌های کم‌رنگ‌تر مانند زرد یا سبز تغییر می‌کند. این تغییر رنگ نشانه جذب تدریجی خون توسط بدن است و معمولاً جای نگرانی ندارد.

چه کسانی کبودی بیشتری دارند؟

برخی افراد به‌طور طبیعی زودتر کبود می‌شوند. همچنین کسانی که داروهای مؤثر بر انعقاد خون مصرف می‌کنند ممکن است کبودی بیشتری داشته باشند. این داروها را پیش از جراحی حتماً به دندانپزشک بگویید و هرگز بدون نظر پزشک معالج آن‌ها را قطع یا کم نکنید.

کبودی که نیاز به تماس دارد

کبودی گسترده و رو به افزایش، کبودی همراه با ورم سفت و دردناک، یا خونریزی که با فشار متوقف نمی‌شود را به دندانپزشک اطلاع دهید. NHS در راهنمای پس از کشیدن دندان عقل، خونریزی متوقف‌نشده را از دلایل گرفتن نوبت فوری دندانپزشکی می‌داند.

چه عواملی ورم بعد از ایمپلنت را بیشتر یا کمتر می‌کنند؟

میزان ورم بعد از ایمپلنت به گستردگی جراحی، تعداد ایمپلنت‌ها، نیاز به پیوند استخوان یا سینوس لیفت، کشیدن دندان در همان جلسه، سیگار، رعایت استراحت و مراقبت‌های خانگی و شرایط عمومی بدن بستگی دارد. برخی از این عوامل در اختیار شما نیستند، اما با رعایت دستورهای پس از جراحی می‌توانید از تشدید ورم جلوگیری کنید.

عواملی که به جراحی مربوط‌اند

• تعداد ایمپلنت‌ها: کاشت چند ایمپلنت در یک جلسه معمولاً ورم بیشتری دارد.
• پیوند استخوان: جراحی گسترده‌تر یعنی واکنش التهابی بیشتر.
• سینوس لیفت: در فک بالا ممکن است ورم گونه و کبودی بیشتری ایجاد کند.
• کشیدن دندان همزمان: در ایمپلنت فوری دو اقدام در یک جلسه انجام می‌شود.
• مدت جراحی و نیاز به باز کردن لثه: هرچه بافت بیشتری درگیر شود، ورم بیشتر است.

عواملی که به شما مربوط‌اند

• استراحت نکردن و فعالیت بدنی سنگین در روزهای اول
• سیگار، قلیان و ویپ
• خوابیدن کاملاً صاف بدون بالا بردن سر
• دست زدن مکرر یا فشار آوردن به ناحیه
• جویدن غذای سفت روی محل جراحی

شرایط عمومی بدن

بیماری‌هایی مانند دیابت کنترل‌نشده و برخی داروها ممکن است روند ترمیم را تغییر دهند. اگر بیماری زمینه‌ای دارید، پیش از جراحی آن را با دندانپزشک در میان بگذارید. درباره این موضوع در مطالب ایمپلنت در دیابت و ایمپلنت در افراد سیگاری بیشتر خوانده‌اید.

در روز اول برای کاهش ورم بعد از ایمپلنت چه کنیم؟

در روز اول، کمپرس سرد از بیرون صورت، استراحت، بالا نگه داشتن سر و پرهیز از فعالیت سنگین از توصیه‌های رایج منابع برای کاهش ورم پس از جراحی‌های دهان است. کلیولند کلینیک پس از پیوند استخوان، گذاشتن کیسه یخ روی بیرون فک و بالا نگه داشتن سر را برای کاهش ورم ذکر می‌کند. جزئیات را طبق دستور دندانپزشک خود انجام دهید.

کمپرس سرد را درست انجام دهید

کمپرس سرد از بیرون صورت و روی گونه یا فک همان سمت گذاشته می‌شود، نه داخل دهان. برای محافظت از پوست، کیسه یخ یا کمپرس را در یک پارچه نازک بپیچید. کلیولند کلینیک در راهنمای پس از کشیدن دندان، الگوی گذاشتن کیسه یخ به مدت ۲۰ دقیقه و برداشتن آن به مدت ۲۰ دقیقه را پیشنهاد می‌کند. این الگو برای کشیدن دندان نوشته شده است؛ از دندانپزشک بپرسید آیا برای جراحی ایمپلنت شما هم کاربرد دارد و مدت و دفعات مناسب چیست.

استراحت در روز جراحی

روز جراحی را برای استراحت در نظر بگیرید. کلیولند کلینیک پس از پیوند استخوان، پرهیز از ورزش و بلند کردن اجسام سنگین را دست‌کم تا ۴۸ ساعت توصیه می‌کند و در راهنمای کشیدن دندان می‌نویسد بالا رفتن ضربان قلب ممکن است درد و خونریزی را بیشتر کند. زمان مناسب برای ایمپلنت خودتان را از دندانپزشک بپرسید.

کارهایی که در روز اول انجام ندهید

1. محل جراحی را با زبان یا انگشت لمس نکنید.
2. دهان را به‌شدت نشویید و تف نکنید.
3. سیگار، قلیان یا ویپ مصرف نکنید.
4. غذای داغ یا سفت نخورید.
5. لب یا گونه را برای دیدن ناحیه مکرر نکشید.

healthdirect استرالیا در راهنمای کشیدن دندان توضیح می‌دهد که در ۲۴ ساعت اول بهتر است دهان شسته نشود تا لخته خون از جا کنده نشود. دندانپزشک شما ممکن است برای ایمپلنت دستور مشابه یا متفاوتی بدهد؛ همان را دنبال کنید. جزئیات مراقبت از لخته پس از کشیدن را در راهنمای کشیدن دندان آورده‌ایم.

خوابیدن و استراحت؛ چرا بالا نگه داشتن سر کمک می‌کند؟

وقتی سر پایین‌تر از بدن قرار می‌گیرد، مایعات راحت‌تر در بافت‌های صورت جمع می‌شوند. بالا نگه داشتن سر کمک می‌کند این مایعات بهتر تخلیه شوند. healthdirect استرالیا پس از کشیدن دندان توصیه می‌کند صاف دراز نکشید و با سر کمی بالاتر استراحت کنید. کلیولند کلینیک هم بالا نگه داشتن سر را برای کاهش ورم پس از پیوند استخوان ذکر کرده است.

راهکارهای ساده برای خواب

• از دو بالش یا یک بالش بلندتر استفاده کنید تا سر و شانه‌ها کمی بالاتر باشند.
• در شب‌های اول، اگر ممکن است به سمت مقابل جراحی بخوابید یا به پشت بخوابید.
• روی بالش یک حوله تمیز بگذارید؛ ممکن است کمی بزاق آغشته به خون روی آن بیاید.
• اگر روی مبل استراحت می‌کنید، پشت سر را با کوسن بالا نگه دارید.

بازگشت به کار

بسیاری از افراد پس از یک جراحی ساده ایمپلنت، بعد از یک یا چند روز به کارهای سبک برمی‌گردند. اما اگر کار شما فیزیکی و سنگین است، یا جراحی گسترده بوده، ممکن است به استراحت بیشتری نیاز داشته باشید. زمان مناسب را پیش از جراحی با دندانپزشک هماهنگ کنید تا برنامه‌ریزی آسان‌تر باشد.

بعد از ایمپلنت چه بخوریم تا ورم بدتر نشود؟

پس از ایمپلنت، غذاهای نرم، ولرم یا خنک که جویدن زیادی نمی‌خواهند انتخاب مناسبی‌اند. healthdirect استرالیا خوردن غذای نرم در دوره ترمیم محل جراحی را از دستورهای رایج دندانپزشکان می‌داند. کلیولند کلینیک هم پس از پیوند استخوان دندانی، خوردن غذای نرم برای چند روز را توصیه می‌کند.

نمونه غذاهای مناسب

• ماست، دوغ رقیق و شیر
• سوپ و آش ولرم و صاف‌شده
• پوره سیب‌زمینی یا هویج
• تخم‌مرغ نرم
• فرنی و شیربرنج ولرم
• برنج نرم و پخته

غذاهایی که بهتر است کنار بگذارید

غذاهای داغ، تند، خیلی سفت یا ترد مانند آجیل، چیپس و نان خشک ممکن است محل جراحی را تحریک کنند یا در آن گیر کنند. NHS پس از کشیدن دندان عقل، پرهیز از غذاهای سفت و ترد و غذاهایی مثل آجیل و دانه‌ها را توصیه می‌کند؛ اصول مشابهی معمولاً پس از جراحی ایمپلنت هم رعایت می‌شود.

جویدن در سمت مقابل

تا زمانی که دندانپزشک اجازه نداده، غذا را با سمت مقابل دهان بجوید. فشار جویدن روی محل ایمپلنت در هفته‌های اول ممکن است روند جوش خوردن را مختل کند. برنامه کامل غذایی هفته‌های پس از جراحی را در مطلب تغذیه بعد از ایمپلنت آورده‌ایم.

تمیز نگه داشتن دهان در روزهای ورم چگونه است؟

تمیز نگه داشتن دهان در روزهای ورم برای پیشگیری از عفونت اهمیت دارد، اما باید با ملایمت انجام شود. healthdirect استرالیا می‌نویسد ممکن است دندانپزشک برای دو تا سه هفته استفاده از دهانشویه را به جای مسواک یا نخ در محل ایمپلنت توصیه کند. سایر دندان‌ها را طبق معمول و با احتیاط تمیز کنید.

نکات بهداشت در هفته اول

• دندان‌های دیگر را با مسواک نرم و ملایم تمیز کنید.
• از مسواک زدن مستقیم روی محل جراحی تا اجازه دندانپزشک خودداری کنید.
• دهانشویه یا آب‌نمک را فقط طبق دستور دندانپزشک و با حرکت ملایم استفاده کنید.
• از تف کردن شدید و غرغره محکم پرهیز کنید.

چرا بهداشت ملایم مهم است؟

باقی ماندن غذا و پلاک در محل جراحی ممکن است خطر عفونت را بیشتر کند و عفونت یکی از دلایل ورم غیرطبیعی است. از سوی دیگر، تمیز کردن خشن ممکن است بخیه یا لخته را آسیب بزند. تعادل میان این دو را با دستورهای دندانپزشک حفظ کنید. جزئیات بیشتر را در مطلب بهداشت دهان پس از ایمپلنت ببینید.

درباره دارو برای ورم بعد از ایمپلنت چه باید بدانیم؟

دارو پس از جراحی ایمپلنت فقط باید طبق تجویز و دستور دندانپزشک یا پزشک مصرف شود. منابعی مانند healthdirect و کلیولند کلینیک اشاره می‌کنند که دندانپزشک ممکن است در صورت نیاز داروی ضددرد یا آنتی‌بیوتیک تجویز کند. نوع، مقدار و مدت مصرف به شرایط شما بستگی دارد و نباید بر اساس تجربه دیگران تعیین شود.

پیش از جراحی

فهرست کامل داروهایی که مصرف می‌کنید، از جمله داروهای قلب، فشار خون، رقیق‌کننده‌های خون، داروهای دیابت و مکمل‌ها را به دندانپزشک بدهید. برخی داروها بر خونریزی، کبودی و ترمیم اثر دارند. تصمیم درباره ادامه یا تغییر آن‌ها فقط با پزشک معالج و دندانپزشک است.

پس از جراحی

• داروهای تجویزشده را دقیقاً طبق دستور مصرف کنید.
• اگر آنتی‌بیوتیک تجویز شده، مدت مصرف آن را هم طبق دستور تجویزکننده رعایت کنید.
• هیچ دارویی را خودسرانه شروع، قطع یا جایگزین نکنید.
• اگر با داروها ورم یا درد کنترل نمی‌شود، با دندانپزشک تماس بگیرید.
• اگر پس از مصرف دارو بثورات پوستی یا خارش پیدا کردید، با پزشک یا دندانپزشک تماس بگیرید؛ ورم لب، زبان یا صورت یا دشواری تنفس اورژانسی است.

ورم همیشه به آنتی‌بیوتیک نیاز ندارد

ورم طبیعی پس از جراحی التهاب است، نه لزوماً عفونت. بنابراین وجود ورم به‌تنهایی دلیل مصرف آنتی‌بیوتیک نیست. تشخیص اینکه ورم شما عفونی است یا نه، با معاینه دندانپزشک انجام می‌شود.

چه کارهایی ورم بعد از ایمپلنت را بدتر می‌کند؟

فعالیت بدنی سنگین در روزهای اول، سیگار و قلیان، خوابیدن کاملاً صاف، دست زدن مکرر به ناحیه، جویدن روی محل جراحی، نوشیدنی‌های داغ و الکل از کارهایی‌اند که ممکن است ورم را بیشتر یا ترمیم را کند کنند. کلیولند کلینیک پس از کشیدن دندان و پیوند استخوان بر پرهیز از سیگار و فعالیت سنگین تأکید می‌کند و NHS هم پس از کشیدن دندان عقل سیگار و الکل را منع می‌کند.

سیگار و قلیان

کلیولند کلینیک توضیح می‌دهد که سیگار کشیدن یا ویپ پس از کشیدن دندان، رگ‌های خونی را تنگ می‌کند و جریان خون و اکسیژن‌رسانی به بافت در حال ترمیم را کاهش می‌دهد. NHS هم می‌گوید سیگار خطر عفونت را پس از کشیدن دندان عقل بیشتر می‌کند. همین اصول درباره جراحی ایمپلنت هم مهم است.

فعالیت بدنی

ورزش سنگین و بلند کردن اجسام سنگین در روزهای اول ممکن است درد، خونریزی و ورم را بیشتر کند. زمان بازگشت به ورزش را از دندانپزشک بپرسید.

نوشیدنی‌ها و نی

NHS پس از کشیدن دندان عقل، پرهیز از نوشیدنی‌های خیلی داغ و الکل را برای کاهش خطر خونریزی توصیه می‌کند. کلیولند کلینیک هم پس از کشیدن دندان، استفاده از نی را به دلیل احتمال جابه‌جا شدن لخته منع می‌کند. درباره استفاده از نی پس از ایمپلنت از دندانپزشک خود بپرسید.

ورم غیرطبیعی بعد از ایمپلنت چه نشانه‌هایی دارد؟

ورم غیرطبیعی بعد از ایمپلنت معمولاً پس از روزهای اول بیشتر می‌شود، سفت و گرم است یا با تب، چرک، بوی بد، درد شدید یا ورم غدد گردن همراه است. کلیولند کلینیک بیشتر شدن ورم، تب، چرک و درد شدید را پس از پیوند استخوان از دلایل تماس با درمانگر می‌داند. در این موارد منتظر جلسه کنترل نمانید.

نشانه‌هایی که نیاز به تماس با دندانپزشک دارند

• ورمی که پس از چند روز بهبود دوباره بیشتر شود
• ورم یا دردی که پس از هفته اول بدتر شود
• تب یا لرز
• چرک یا ترشح از محل جراحی، یا مزه و بوی بد مداوم
• دردی که با داروهای تجویزشده کنترل نشود
• ورم غدد لنفاوی گردن همراه با علائم دیگر
• لق شدن ایمپلنت یا قطعه روی آن

کلیولند کلینیک در صفحه ایمپلنت دندان، تب، چرک اطراف ایمپلنت، ورم لثه، خونریزی لثه، لقی ایمپلنت و ورم غدد لنفاوی گردن را از دلایل تماس با دندانپزشک ذکر کرده است. healthdirect هم در راهنمای کشیدن دندان، تب بالاتر از ۳۸ درجه و ورمی را که کم نمی‌شود یا بدتر می‌شود از دلایل مراجعه می‌داند.

چرا روند مهم است؟

ورمی که در روز دوم بزرگ است اما از روز سوم کم می‌شود، معمولاً بخشی از ترمیم است. اما ورمی که در روز دوم کوچک است و در روز پنجم بزرگ‌تر شده، ممکن است نشانه عفونت باشد. برای همین مقایسه روزبه‌روز ورم نشانه مفیدتری از اندازه آن در یک لحظه است.

یک روش ساده برای پیگیری

برخی افراد هر روز در ساعت و نور مشابه از صورت خود عکس می‌گیرند تا تغییرات را راحت‌تر مقایسه کنند و هنگام تماس با دندانپزشک اطلاعات روشن‌تری بدهند. این کار اختیاری است و جای تماس را نمی‌گیرد؛ اگر نگران هستید، منتظر مقایسه عکس‌ها نمانید.

چه زمانی ورم بعد از ایمپلنت اورژانسی است؟

اگر ورم با دشواری تنفس، بلع یا صحبت همراه شد، چشم متورم یا دردناک شد یا بینایی ناگهان تغییر کرد، داخل دهان ورم زیادی ایجاد شد یا باز کردن دهان بسیار دشوار شد، بدون معطلی به اورژانس بیمارستان بروید یا با اورژانس تماس بگیرید. NHS این نشانه‌ها را در آبسه دندان از دلایل مراجعه فوری به اورژانس می‌داند. ورم زیر چانه یا گردن که سریع گسترش می‌یابد هم ممکن است نشانه عفونت جدی کف دهان باشد و نباید منتظر ماند.

نشانه‌های اورژانسی

• دشواری تنفس، صحبت یا قورت دادن
• ورم زیاد داخل دهان یا زیر زبان
• ورم یا درد چشم، یا تغییر ناگهانی بینایی
• ورم گردن یا زیر چانه که سریع گسترش می‌یابد
• ناتوانی در باز کردن دهان
• تب بالا همراه با احساس بیماری شدید

چرا نباید صبر کرد؟

MedlinePlus توضیح می‌دهد که آنژین لودویگ، نوعی عفونت کف دهان زیر زبان، اغلب به دنبال عفونت دندان یا آسیب دهان ایجاد می‌شود و ناحیه درگیر سریع ورم می‌کند. این ورم ممکن است راه هوایی را ببندد یا قورت دادن بزاق را ناممکن کند. MedlinePlus تأکید می‌کند که دشواری تنفس وضعیتی اورژانسی است و باید فوراً به اورژانس مراجعه کرد یا با شماره اورژانس تماس گرفت.

در مسیر اورژانس

NHS توصیه می‌کند در این شرایط خودتان رانندگی نکنید، از کسی بخواهید شما را برساند یا با آمبولانس تماس بگیرید و داروهایتان را همراه ببرید. همچنین به کادر درمان بگویید اخیراً جراحی ایمپلنت داشته‌اید. راهنمای کامل موقعیت‌های فوری دندانی را در مطلب اورژانس دندانپزشکی آورده‌ایم.

ورم بعد از پیوند استخوان و سینوس لیفت چه تفاوتی دارد؟

پیوند استخوان و سینوس لیفت جراحی‌های گسترده‌تری از کاشت ساده ایمپلنت‌اند، بنابراین ورم و کبودی پس از آن‌ها ممکن است بیشتر یا طولانی‌تر باشد. کلیولند کلینیک می‌نویسد پس از پیوند استخوان دندانی، حساسیت، ورم و کبودی طبیعی است و معمولاً ظرف یک تا دو هفته برطرف می‌شود. روند کلی، یعنی کاهش تدریجی، همچنان معیار اصلی است.

نکات ویژه پس از پیوند استخوان

کلیولند کلینیک توضیح می‌دهد که پس از پیوند استخوان ممکن است در روزهای اول ذرات ریزی شبیه دانه‌های شن یا نمک از محل جراحی خارج شود و این معمولاً جای نگرانی ندارد. اما اگر مقدار زیادی از این ذرات خارج شد، به درمانگر اطلاع دهید. همین منبع ورم یا دردی را که پس از هفته اول بدتر شود و چرک یا ترشح از محل پیوند را از نشانه‌های احتمالی شکست پیوند می‌داند.

پس از سینوس لیفت

در سینوس لیفت، کف سینوس فک بالا بالا برده می‌شود و ماده پیوندی زیر آن قرار می‌گیرد. ورم ممکن است گونه و گاهی ناحیه زیر چشم را درگیر کند. دندانپزشک معمولاً دستورهای ویژه‌ای برای محافظت از ناحیه سینوس در روزهای اول می‌دهد؛ این دستورها را دقیق رعایت کنید و هر سؤالی دارید پیش از ترک مطب بپرسید.

پیوند همزمان یا جداگانه

اگر پیوند و ایمپلنت در یک جلسه انجام شوند، ورم یک دوره دارد؛ اگر جداگانه باشند، ممکن است دو بار دوره ورم را تجربه کنید. توضیح کامل این روش‌ها را در مطلب پیوند استخوان و سینوس لیفت آورده‌ایم.

ورم بعد از ایمپلنت فوری یا چند ایمپلنت چگونه است؟

در ایمپلنت فوری، دندان کشیده می‌شود و ایمپلنت در همان جلسه کاشته می‌شود؛ پس واکنش بدن به دو اقدام در یک دوره ترمیم جمع می‌شود. در کاشت چند ایمپلنت در یک جلسه هم ناحیه بزرگ‌تری درگیر است. در هر دو حالت، ورم ممکن است گسترده‌تر یا دوطرفه باشد، اما همچنان باید پس از روزهای اول رو به کاهش برود.

ایمپلنت فوری

در ایمپلنت فوری، اگر دندان کشیده‌شده عفونت داشته، دندانپزشک ممکن است دستورهای ویژه‌ای بدهد. ورم پس از این جراحی معمولاً از الگوی کلی پیروی می‌کند. درباره شرایط و مراقبت‌های این روش در مطلب ایمپلنت فوری بیشتر بخوانید.

چند ایمپلنت یا تمام فک

در درمان‌هایی مانند ایمپلنت چند دندان یا ایمپلنت آل آن فور، ورم ممکن است هر دو سمت صورت یا کل فک را درگیر کند و استراحت بیشتری لازم شود. اگر دندان مصنوعی موقت روی ایمپلنت‌ها نصب شده، دستورهای غذایی و بهداشتی آن را دقیق رعایت کنید.

برنامه‌ریزی پیش از جراحی

اگر جراحی گسترده‌ای در پیش دارید، از پیش برای چند روز استراحت، غذای نرم و همراهی یک نفر در روز جراحی برنامه‌ریزی کنید. این کار باعث می‌شود در روزهای اوج ورم نگرانی کمتری داشته باشید.

چرا لثه بعد از نصب روکش ایمپلنت ورم می‌کند؟

ورم لثه پس از نصب اباتمنت یا روکش ایمپلنت ممکن است به دلیل تحریک لثه هنگام کار، فشار قطعات جدید بر بافت نرم، باقی ماندن سمان اضافی زیر لثه یا گیر کردن غذا ایجاد شود. ورم خفیفی که طی چند روز کم شود معمولاً طبیعی است، اما ورم، خونریزی یا چرکی که ادامه پیدا کند باید بررسی شود.

سمان اضافی

در روکش‌هایی که با سمان روی ایمپلنت چسبانده می‌شوند، اگر مقداری از سمان زیر لثه باقی بماند، ممکن است بافت اطراف را ملتهب کند. به همین دلیل پاک کردن دقیق سمان اضافی هنگام نصب روکش اهمیت دارد. درباره روکش پیچی و سمانی و نقش سمان اضافی در مطلب روکش ایمپلنت توضیح داده‌ایم.

گیر کردن غذا

اگر تماس روکش جدید با دندان کناری کاملاً تنظیم نباشد، ممکن است غذا میان آن‌ها گیر کند و لثه را ملتهب کند. این مشکل معمولاً با تنظیم روکش قابل اصلاح است.

چه زمانی تماس بگیرید؟

اگر چند روز پس از نصب روکش، ورم لثه کم نشد، یا خونریزی، چرک، بوی بد یا درد هنگام جویدن پیدا کردید، با دندانپزشک تماس بگیرید. این مشکلات معمولاً زودتر و آسان‌تر قابل اصلاح‌اند.

ورم ماه‌ها یا سال‌ها بعد از ایمپلنت نشانه چیست؟

ورمی که ماه‌ها یا سال‌ها پس از درمان در لثه اطراف ایمپلنت ظاهر شود، معمولاً به التهاب بافت‌های اطراف ایمپلنت، شل شدن پیچ یا قطعات، باقی ماندن سمان یا گیر کردن غذا مربوط است. healthdirect توصیه می‌کند هر ورم یا التهاب لثه یا استخوان اطراف ایمپلنت بررسی و درمان شود. این ورم را نباید با کمپرس یا دهانشویه رها کرد.

التهاب اطراف ایمپلنت

التهاب لثه اطراف ایمپلنت ممکن است در مراحل اولیه فقط با خونریزی و ورم خفیف همراه باشد و در صورت پیشرفت به استخوان اطراف آسیب برساند. این وضعیت که پری ایمپلنتیت نام دارد، اغلب بی‌سروصدا پیش می‌رود. علائم، تشخیص و درمان آن را در مطلب پری ایمپلنتیت مفصل توضیح داده‌ایم.

شل شدن قطعات

اگر پیچ اباتمنت شل شود، فاصله‌ای کوچک میان قطعات ایجاد می‌شود که ممکن است محل تجمع باکتری‌ها شود و لثه اطراف را ملتهب کند. احساس لقی، صدای تق‌تق یا تغییر بایت همراه با ورم را جدی بگیرید. علت‌ها و راه‌حل‌های آن را در مطلب لق شدن ایمپلنت آورده‌ایم.

نشانه‌هایی که نیاز به نوبت زودهنگام دارند

• خونریزی لثه اطراف ایمپلنت هنگام مسواک
• ورم یا قرمزی پایدار لثه
• چرک یا مزه بد
• احساس لقی روکش یا ایمپلنت
• درد هنگام جویدن

پیشگیری

مسواک زدن منظم، تمیز کردن اطراف ایمپلنت با ابزارهای مناسب و جلسات کنترل دوره‌ای، مؤثرترین راه پیشگیری از ورم‌های دیررس است. در این جلسات دندانپزشک لثه، استخوان و پیچ‌ها را بررسی می‌کند و مشکلات را پیش از جدی شدن پیدا می‌کند.

دندانپزشک ورم را چگونه بررسی می‌کند؟

دندانپزشک برای بررسی ورم ابتدا درباره زمان شروع، روند، درد، تب و داروها می‌پرسد، سپس ناحیه را از بیرون و داخل دهان معاینه می‌کند. در صورت نیاز با عکس رادیوگرافی وضعیت استخوان و ایمپلنت را بررسی می‌کند. بر اساس نتیجه، ممکن است فقط مراقبت را ادامه دهد یا درمان مشخصی انجام دهد.

چه اطلاعاتی آماده کنید؟

1. تاریخ جراحی و نوع آن (ایمپلنت ساده، پیوند، سینوس لیفت).
2. زمان شروع ورم و تغییرات آن روز به روز (اگر عکس گرفته‌اید، همراه داشته باشید).
3. وجود تب، چرک، بوی بد یا دشواری بلع.
4. فهرست داروهایی که مصرف کرده‌اید.
5. هر اتفاق خاص، مانند ضربه یا جویدن چیز سفت.

بررسی‌های احتمالی

• معاینه لثه و محل بخیه‌ها
• بررسی ترشح و لمس غدد گردن
• عکس رادیوگرافی برای دیدن استخوان اطراف ایمپلنت
• در ورم‌های دیررس، بررسی لقی قطعات و عمق شیار لثه

درمان بسته به علت

درمان به علت ورم بستگی دارد: ممکن است شامل تمیز کردن ناحیه، تخلیه چرک، تنظیم یا تعویض قطعات، تغییر در مراقبت‌های خانگی یا تجویز دارو باشد. تصمیم درباره هر کدام فقط پس از معاینه گرفته می‌شود.

ورم طبیعی، عفونت یا آسیب عصب؛ نشانه‌ها را چگونه کنار هم بگذاریم؟

ورم بعد از ایمپلنت به‌تنهایی برای تشخیص کافی نیست و باید همراه با نشانه‌های دیگر دیده شود. ورم طبیعی با بهبود تدریجی و حال عمومی خوب همراه است. ورمی که با تب، چرک، بوی بد و درد رو به افزایش همراه شود عفونت را مطرح می‌کند. بی‌حسی یا گزگز طولانی لب، چانه یا زبان هم نشانه جداگانه‌ای است که باید گزارش شود.

جدول کمکی برای کنار هم گذاشتن نشانه‌ها

این جدول فقط برای راهنمایی کلی است و جای معاینه را نمی‌گیرد. اگر نشانه‌ها با هیچ ردیفی جور درنمی‌آید یا نگران هستید، تماس با دندانپزشک همیشه کار درستی است.

بی‌حسی همراه ورم

پس از جراحی، بی‌حسی ناشی از داروی بی‌حسی معمولاً طی چند ساعت برطرف می‌شود. اما اگر بی‌حسی، سوزن‌سوزن شدن یا گزگز لب، چانه یا زبان پس از رفع اثر بی‌حسی ادامه یافت، آن را فوراً به دندانپزشک بگویید. NHS در راهنمای کشیدن دندان عقل، آسیب عصب‌های نزدیک دندان را از عوارض احتمالی می‌داند که ممکن است به بی‌حسی یا گزگز زبان، لب و چانه منجر شود و معمولاً بهتر می‌شود، اما گاهی چند هفته یا چند ماه طول می‌کشد.

healthdirect هم آسیب عصب را از عوارض احتمالی ایمپلنت ذکر می‌کند. در جراحی ایمپلنت فک پایین، عصبی که حس لب و چانه را تأمین می‌کند ممکن است به محل کاشت نزدیک باشد. برای همین دندانپزشک پیش از جراحی فاصله تا این عصب را روی تصاویر بررسی می‌کند. گزارش زودهنگام بی‌حسی طولانی به او کمک می‌کند علت را سریع‌تر بررسی کند.

ورم با درد گوش یا سردرد

گاهی درد ناحیه فک ممکن است به گوش، شقیقه یا سر هم احساس شود. تشخیص اینکه این درد بخشی از ناراحتی پس از جراحی است یا علت دیگری دارد با دندانپزشک است؛ اگر شدید است، با داروهای تجویزشده کنترل نمی‌شود، بدتر می‌شود یا با تب و ورم گردن همراه است، زود تماس بگیرید.

ورم همراه با خونریزی

مقداری خون‌آبه در بزاق در ساعات و روز اول پس از جراحی شایع است. اما خونریزی‌ای که با فشار ملایم گاز استریل متوقف نمی‌شود یا دوباره شدت می‌گیرد، نیاز به تماس با دندانپزشک دارد. نحوه کنترل خونریزی را در مطلب مراقبت بعد از ایمپلنت توضیح داده‌ایم.

ورم بعد از ایمپلنت در شرایط خاص

برخی شرایط ممکن است بر ورم و ترمیم پس از ایمپلنت اثر بگذارند؛ مانند دیابت، سیگار، مصرف داروهای مؤثر بر انعقاد خون یا سیستم ایمنی و سالمندی. در این افراد، هماهنگی پیش از جراحی با دندانپزشک و پزشک معالج و پیگیری دقیق‌تر پس از آن اهمیت بیشتری دارد.

دیابت

کلیولند کلینیک دیابت کنترل‌نشده را از عواملی می‌داند که ممکن است ایمپلنت را نامناسب کند. اگر دیابت دارید، کنترل قند خون پیش و پس از جراحی را با پزشک خود هماهنگ کنید و هر ورم رو به افزایش را زودتر گزارش دهید.

سیگار

healthdirect سیگار را از عوامل خطر عوارض ایمپلنت می‌داند. سیگار ترمیم را کند می‌کند و ممکن است ورم و ناراحتی طولانی‌تر شود. اگر سیگار می‌کشید، درباره کنار گذاشتن آن پیش و پس از جراحی با دندانپزشک و پزشک صحبت کنید.

داروهای خاص

داروهای رقیق‌کننده خون، داروهای سرکوب‌کننده سیستم ایمنی و برخی داروهای دیگر ممکن است کبودی، ورم یا خطر عفونت را تغییر دهند. این داروها را به دندانپزشک بگویید و هرگز بدون نظر پزشک معالج آن‌ها را تغییر ندهید.

باورهای نادرست درباره ورم بعد از ایمپلنت کدام‌اند؟

درباره ورم بعد از ایمپلنت چند باور نادرست رایج است: اینکه هر ورمی یعنی عفونت، اینکه ورم بیشتر یعنی ایمپلنت شکست خورده، اینکه کمپرس گرم از روز اول بهتر است یا اینکه ورم دیررس با دهانشویه خوب می‌شود. هیچ‌کدام از این باورها درست نیست.

«ورم یعنی عفونت.»

ورم در روزهای اول بخشی از واکنش طبیعی بدن به جراحی است. آنچه عفونت را مطرح می‌کند، افزایش ورم پس از روزهای اول، تب، چرک و درد شدید است.

«ورم زیاد یعنی ایمپلنت شکست خورده.»

میزان ورم بیشتر به گستردگی جراحی و واکنش فردی بستگی دارد و به‌تنهایی نشانه شکست ایمپلنت نیست. شکست ایمپلنت علائم دیگری دارد که در مطلب شکست ایمپلنت توضیح داده‌ایم.

«کمپرس گرم از همان روز اول بهتر است.»

منابعی که بررسی کردیم برای کاهش ورم پس از جراحی‌های دهان کمپرس سرد را ذکر می‌کنند و چنین توصیه‌ای درباره کمپرس گرم ندارند. درباره زمان و نوع کمپرس پس از روزهای اول، از دندانپزشک خود بپرسید.

«ورم لثه ایمپلنت با دهانشویه خوب می‌شود.»

ورم دیررس معمولاً علتی دارد که باید پیدا و درمان شود. دهانشویه ممکن است علائم را موقتاً کم کند، اما جای معاینه را نمی‌گیرد.

چه سؤال‌هایی درباره ورم از دندانپزشک بپرسیم؟

پیش از ترک مطب پس از جراحی، درباره میزان ورم قابل‌انتظار، روش کمپرس، داروها، غذا، بهداشت، زمان بازگشت به کار و ورزش و نشانه‌هایی که باید فوراً گزارش شوند سؤال کنید. همچنین بپرسید در ساعت‌های غیرکاری با چه کسی تماس بگیرید. داشتن این پاسخ‌ها اضطراب روزهای اول را کم می‌کند.

فهرست سؤال‌ها

• با توجه به جراحی من، چه میزان ورم و کبودی طبیعی است؟
• کمپرس سرد را چند وقت یک‌بار و تا چه زمانی بگذارم؟
• داروهایم را چگونه مصرف کنم و اگر عارضه‌ای داشتم چه کنم؟
• از کی می‌توانم مسواک بزنم و دهانشویه استفاده کنم؟
• چه غذاهایی بخورم و از کی می‌توانم غذای معمولی بخورم؟
• کی می‌توانم سر کار بروم و ورزش کنم؟
• کدام نشانه‌ها را باید فوراً گزارش کنم؟
• در شب یا تعطیلات با چه شماره‌ای تماس بگیرم؟
• جلسه کنترل بعدی کی است؟

پاسخ‌ها را یادداشت کنید یا از دندانپزشک بخواهید دستورها را مکتوب بدهد. فهرست کامل‌تری را در مطلب سؤالات قبل از ایمپلنت آورده‌ایم.

جمع‌بندی

ورم بعد از ایمپلنت در بیشتر موارد بخشی طبیعی از ترمیم است؛ در روزهای اول بیشتر می‌شود و سپس به‌تدریج کم می‌شود. کمپرس سرد از بیرون صورت، استراحت با سر بالاتر، غذای نرم، بهداشت ملایم و پرهیز از سیگار و فعالیت سنگین طبق دستور دندانپزشک به کاهش آن کمک می‌کند. پیوند استخوان، سینوس لیفت و کاشت چند ایمپلنت ممکن است ورم بیشتری ایجاد کنند.

ورمی که پس از روزهای اول بیشتر شود یا با تب، چرک و درد شدید همراه باشد نیاز به تماس فوری با دندانپزشک دارد و دشواری تنفس، بلع یا صحبت اورژانسی است. ورم‌های دیررس را هم جدی بگیرید و برای یافتن علت آن معاینه شوید. برای بررسی شرایط خود می‌توانید از فرم مشاوره رایگان استفاده کنید. این مطلب جنبه آموزشی دارد و جایگزین معاینه و تشخیص دندانپزشک نیست.