ترمیم دندان شکسته؛ انواع شکستگی، اقدام فوری و روش‌های درمان دندان جلو و عقب
فهرست مطالب
- ترمیم دندان شکسته چیست و چه زمانی لازم است؟
- دندان شکسته چه انواعی دارد؟
- جدول انواع شکستگی دندان
- لبپریدگی و شکستگی مینا
- شکستگی مینا و عاج
- شکستگی‌ای که به پالپ می‌رسد
- ترک، شکستگی عمودی و دندان دو تکه
- چگونه بفهمیم شکستگی دندان جدی است؟
- نشانه‌هایی که شدت بیشتر را نشان می‌دهند
- چرا شدت درد همیشه معیار خوبی نیست؟
- شکستگی ترمیم یا شکستگی دندان؟
- اگر دندان شکست، فوراً چه کنیم؟
- چه زمانی شکستگی دندان اورژانسی است؟
- دندانپزشک برای تشخیص شکستگی دندان چه کار می‌کند؟
- ترمیم دندان شکسته با کامپوزیت چگونه است؟
- مراحل کامپوزیت برای دندان شکسته
- چسباندن دوباره تکه شکسته
- محدودیت‌های کامپوزیت
- پس از ترمیم با کامپوزیت چه مراقبتی لازم است؟
- چه زمانی لمینت برای شکستگی دندان جلو مناسب است؟
- لمینت یا کامپوزیت برای شکستگی دندان جلو؟
- چه زمانی لمینت مناسب نیست؟
- حساسیت پس از لمینت روی دندان شکسته
- مراحل لمینت برای دندان شکسته
- آنله و اینله برای دندان عقب شکسته چه زمانی کافی است؟
- چه زمانی روکش برای دندان شکسته لازم است؟
- اگر شکستگی به عصب دندان برسد چه میشود؟
- چه زمانی دندان شکسته باید کشیده شود؟
- شکستگی دندان جلو با دندان عقب چه تفاوتی دارد؟
- ترک دندان چه نشانه‌هایی دارد و چگونه درمان میشود؟
- شکستگی دندان در کودکان را چه باید کرد؟
- اگر دندان پرشده یا عصبکشیشده بشکند چه میشود؟
- هزینه ترمیم دندان شکسته چقدر است؟
- چگونه از شکستگی دندان پیشگیری کنیم؟
- محافظ دهان در ورزش
- عادت‌هایی که خطر شکستگی را بیشتر میکنند
- مراقبت از دندان‌های ضعیف
- معاینه دوره‌ای چه نقشی دارد؟
- در چند سناریوی رایج چه باید کرد؟
- سناریوی اول؛ لبپریدگی گوشه دندان جلو
- سناریوی دوم؛ شکستن کاسپ دندان آسیا با پرکردگی بزرگ
- سناریوی سوم؛ ضربه به دندان جلو هنگام ورزش
- سناریوی چهارم؛ درد مبهم و تورم در دندان عصبکشیشده
- باورهای نادرست درباره دندان شکسته کدام‌اند؟
- «دندان ترکخورده خودش جوش می‌خورد»
- «هر دندان شکسته‌ای باید روکش شود»
- «دندانی که شکسته، دیگر قابل حفظ نیست»
- درباره ترمیم دندان شکسته از دندانپزشک چه بپرسیم؟
- جمع‌بندی
ترمیم دندان شکسته به این بستگی دارد که شکستگی تا چه عمقی پیش رفته و کدام دندان آسیب دیده است. لبپریدگی کوچک در مینا اغلب با صاف کردن یا کامپوزیت در یک جلسه ترمیم میشود، اما شکستگی بزرگتر ممکن است لمینت، آنله یا روکش بخواهد. اگر شکستگی به عصب برسد، درمان پالپ یا ریشه هم لازم میشود و شکستگی عمیق در ریشه گاهی به کشیدن دندان و جایگزینی آن ختم میشود.
در این راهنما انواع شکستگی دندان را از لبپریدگی ساده تا ترک عمودی ریشه توضیح می‌دهیم، کارهای بی‌خطری را که بلافاصله پس از شکستن دندان میتوانید انجام دهید مرور می‌کنیم و گزینه‌های درمان را برای دندان جلو و عقب مقایسه می‌کنیم. همچنین به شکستگی دندان در کودکان، هزینهها و راه‌های پیشگیری می‌پردازیم. برای آشنایی کلی با روکش‌ها، راهنمای روکش دندان را ببینید.
ترمیم دندان شکسته چیست و چه زمانی لازم است؟
ترمیم دندان شکسته یعنی بازگرداندن شکل، عملکرد و محافظت دندانی که بخشی از آن بر اثر ضربه، جویدن اجسام سفت، پوسیدگی یا ضعف ترمیم قدیمی شکسته است. این ترمیم تقریباً همیشه لازم است، حتی وقتی شکستگی درد ندارد، زیرا لبه شکسته ممکن است تیز باشد، ترک پیشرفت کند و عاج نمایان در معرض پوسیدگی و حساسیت قرار گیرد.
چرا دندان می‌شکند؟
مینای دندان سخت‌ترین بافت بدن است، اما شکننده هم هست. علت‌های رایج شکستگی دندان عبارت‌اند از:
- ضربه هنگام زمین خوردن، تصادف یا ورزش؛
- گاز زدن اجسام سفت مثل یخ، هسته میوه، استخوان یا مغزهای سخت؛
- پوسیدگی گسترده که دیوارههای دندان را نازک کرده است؛
- پرکردگی‌های بزرگ قدیمی که دندان را ضعیف کرده‌اند؛
- دندان‌قروچه و فشردن دندان‌ها روی هم؛
- دندان عصب‌کشی‌شده‌ای که پوشش محافظ ندارد.
آیا شکستگی بیدرد هم ترمیم لازم دارد؟
بله. بسیاری از شکستگیهای کوچک درد ندارند، چون فقط در مینا هستند. اما حتی همین شکستگی‌ها ممکن است لبه تیزی ایجاد کنند که زبان و لب را زخم کند، یا محل تجمع پلاک شوند. شکستگیهای عمیقتر هم گاهی در ابتدا دردی ندارند و بعداً با حساسیت یا عفونت خود را نشان می‌دهند. بنابراین هر شکستگی باید معاینه شود.
ترمیم سریع چه مزیتی دارد؟
هرچه دندان شکسته زودتر بررسی شود، گزینه‌های محافظه‌کارانه‌تری باقی می‌ماند. ترکی که امروز با یک آنله یا روکش محافظت میشود، ممکن است در صورت بی‌توجهی تا ریشه پیش برود و دندان را غیرقابل حفظ کند. همچنین اگر عصب در معرض قرار گرفته باشد، اقدام سریع احتمال حفظ آن را در برخی موارد بیشتر می‌کند.
ویژه خوانندگان لبخندنو
مشاوره تخصصی زیبایی دندان رایگان
۵۰۰٬۰۰۰ تومان
رایگان
- بررسی شرایط شما توسط دندانپزشک
- برآورد هزینه و روش درمان مناسب
- بدون هیچ تعهدی برای شروع درمان
فرصت ثبت‌نام این دوره:
- چند سؤال کوتاه
- انتخاب شهر
- تأیید شماره
دندان شکسته چه انواعی دارد؟
دندان شکسته بر اساس عمق و جهت شکستگی چند نوع اصلی دارد: لبپریدگی سطحی مینا، شکستگی مینا و عاج، شکستگی‌ای که پالپ را نمایان می‌کند، شکستگی کاسپ در دندان عقب، ترک دندان، شکستگی عمودی ریشه و دندانی که از وسط دو تکه شده است. هرچه شکستگی عمیقتر باشد و به ریشه نزدیک‌تر شود، درمان پیچیده‌تر و احتمال حفظ دندان کمتر است.
جدول انواع شکستگی دندان
| نوع شکستگی | نشانه رایج | ترمیم رایج |
|---|---|---|
| لبپریدگی مینا | لبه زبر، معمولاً بیدرد | صاف کردن یا کامپوزیت |
| شکستگی مینا و عاج | حساسیت به سرما | کامپوزیت، لمینت یا آنله |
| نمایان شدن پالپ | نقطه صورتی یا خونریزی | درمان عصب و پوشش تاج |
| شکستگی کاسپ | درد هنگام جویدن | آنله یا روکش |
| ترک دندان | درد هنگام رها کردن گاز | روکش یا آنله؛ گاهی درمان ریشه |
| شکستگی عمودی ریشه | درد و تورم مبهم | معمولاً کشیدن دندان |
لبپریدگی و شکستگی مینا
لبپریدگی سطحی‌ترین نوع شکستگی است و فقط مینا را درگیر می‌کند. معمولاً درد ندارد و فقط با لمس زبان یا در آینه دیده میشود. اگر کوچک باشد، گاهی صاف کردن لبه کافی است و اگر ظاهر را تغییر داده باشد، با کامپوزیت ترمیم میشود.
شکستگی مینا و عاج
وقتی شکستگی از مینا عبور کند و به عاج برسد، دندان معمولاً به سرما، گرما و هوا حساس میشود. عاج زردتر از مینا است و گاهی رنگ متفاوت آن در محل شکستگی دیده میشود. این شکستگی‌ها باید زودتر پوشانده شوند تا حساسیت و خطر پوسیدگی کمتر شود.
شکستگی‌ای که به پالپ می‌رسد
اگر در محل شکستگی نقطه صورتی یا قرمز یا خونریزی از مرکز دندان دیده شود، پالپ، یعنی محل عصب، نمایان شده است. این حالت معمولاً دردناک است و نیاز به مراجعه سریع دارد، چون عصب در معرض آلودگی قرار گرفته است. درمان آن در بخش‌های بعد توضیح داده شده است.
ترک، شکستگی عمودی و دندان دو تکه
ترک دندان ممکن است از سطح جونده شروع شود و به سمت ریشه برود. اگر ترک کامل شود و دندان را به دو تکه جدا کند، به آن دندان دو تکه می‌گویند. شکستگی عمودی ریشه معمولاً از ریشه شروع میشود و بیشتر در دندان‌های عصبکشیشده دیده میشود. پیش‌آگهی این حالت‌ها معمولاً محدودتر است.
چگونه بفهمیم شکستگی دندان جدی است؟
شکستگی دندان وقتی جدی‌تر است که با درد شدید یا ماندگار، خونریزی از مرکز دندان، حساسیت شدید به سرما و گرما، درد هنگام گاز گرفتن، لقی یا جابه‌جایی دندان، تورم لثه یا صورت همراه باشد. شکستگی‌ای که بخش بزرگی از تاج را برده یا تا زیر لثه رفته هم جدی است. با این حال حتی شکستگی کوچک بیدرد باید معاینه شود.
نشانه‌هایی که شدت بیشتر را نشان می‌دهند
- درد خودبه‌خودی یا دردی که پس از رفتن سرما ادامه دارد؛
- نقطه صورتی یا خونریزی در مرکز محل شکستگی؛
- درد تیز هنگام گاز گرفتن یا رها کردن گاز؛
- لقی دندان یا تغییر جای آن پس از ضربه؛
- تورم یا برآمدگی روی لثه؛
- شکستگی‌ای که لبه آن زیر لثه رفته است.
چرا شدت درد همیشه معیار خوبی نیست؟
گاهی شکستگی کوچک حساسیت زیادی دارد و شکستگی عمیقتر در ابتدا دردی ندارد. همچنین دندان عصبکشیشده ممکن است بدون احساس درد بشکند، چون عصب زنده ندارد. بنابراین شدت درد را نباید تنها معیار تصمیم برای مراجعه دانست؛ ارزیابی دقیق با معاینه و رادیوگرافی انجام میشود.
شکستگی ترمیم یا شکستگی دندان؟
گاهی آنچه شکسته، پرکردگی یا لمینت است نه خود دندان. تشخیص این دو با دندانپزشک است، اما در هر دو حالت معاینه لازم است، چون ممکن است دندان زیر ترمیم هم آسیب دیده باشد. اگر لمینت شما شکسته، راهنمای شکستن لمینت را ببینید.
اگر دندان شکست، فوراً چه کنیم؟
پس از شکستن دندان، دهان را با آب ولرم بهآرامی بشویید، اگر تکهای جدا شده آن را پیدا و در ظرف تمیز حاوی شیر یا بزاق نگه دارید، برای تورم کمپرس سرد روی گونه بگذارید و هرچه زودتر با دندانپزشک تماس بگیرید. تا زمان مراجعه با سمت دیگر دهان بجوید و از خوراکی‌های خیلی سرد، داغ و سفت پرهیز کنید.
گام‌های اولیه
- آرام باشید و ابتدا مطمئن شوید آسیب جدی دیگری، به‌خصوص به سر، وجود ندارد.
- دهان را با آب ولرم بهآرامی بشویید.
- اگر خونریزی از لثه یا لب دارید، با گاز یا پارچه تمیز فشار ملایم بدهید.
- تکه شکسته را پیدا کنید و در شیر یا بزاق، در ظرفی تمیز، نگه دارید.
- برای تورم، کمپرس سرد را از بیرون روی گونه بگذارید.
- با دندانپزشک تماس بگیرید و نوع آسیب را توضیح دهید.
اگر دندان دائمی کامل بیرون افتاد
دندانی که کامل بیرون افتاده، وضعیتی فوری است. دندان را فقط از تاج، یعنی بخشی که در دهان دیده میشود، بگیرید و به ریشه دست نزنید. اگر کثیف است، آن را کوتاه با شیر یا آب بشویید و نسابید. اگر ممکن است، دندان را بهآرامی سر جایش برگردانید و نگه دارید؛ در غیر این صورت آن را در شیر نگه دارید و فوراً به دندانپزشک برسانید.
چه کارهایی را نباید انجام دهید؟
- تکه شکسته را با چسب خانگی نچسبانید.
- قرص یا هیچ ماده‌ای را روی لثه یا دندان نگذارید.
- ریشه دندان بیرون‌افتاده را نسابید و خشک نگه ندارید.
- با دندان شکسته اجسام سفت را نجوید.
- دارو را بی‌مشورت دندانپزشک یا پزشک مصرف نکنید.
اگر برای درد به مسکن نیاز دارید، نوع و مقدار آن را از دندانپزشک، پزشک یا داروساز بپرسید.
چه زمانی شکستگی دندان اورژانسی است؟
شکستگی دندان وقتی اورژانسی است که دندان دائمی کامل بیرون افتاده، دندان لق یا جابه‌جا شده، عصب نمایان و خونریزی از مرکز دندان دیده میشود، درد شدید و غیرقابل کنترل است یا تورم و تب وجود دارد. ضربه به سر همراه با سرگیجه، استفراغ، سردرد شدید یا کاهش هوشیاری باید پیش از هر چیز در اورژانس بیمارستان بررسی شود.
سطح فوریت در یک نگاه
| وضعیت | سطح فوریت |
|---|---|
| بیرون افتادن کامل دندان دائمی | فوری؛ همان لحظه |
| لقی یا جابه‌جایی دندان | فوری؛ همان روز |
| نمایان شدن عصب یا درد شدید | فوری؛ همان روز |
| تورم، تب یا چرک | فوری؛ همان روز |
| شکستگی بزرگ بیدرد | در اولین فرصت |
| لبپریدگی کوچک | نوبت عادی و زودهنگام |
چه زمانی مستقیم به اورژانس بیمارستان برویم؟
اگر ضربه به صورت یا سر شدید بوده، فرد هوشیاری‌اش را از دست داده، استفراغ کرده، گیج است، خونریزی متوقف نمی‌شود، یا تورم صورت به سمت چشم یا گردن گسترش یافته و بلع یا تنفس دشوار است، مستقیم به اورژانس بیمارستان بروید. رسیدگی به دندان پس از اطمینان از وضعیت عمومی انجام میشود.
خارج از ساعت کاری چه کنیم؟
بسیاری از مطب‌ها شماره تماس یا راهنمایی برای موارد فوری دارند. اگر به دندانپزشک خود دسترسی ندارید، از مراکز دندانپزشکی شبانه‌روزی یا درمانگاه‌هایی که خدمات فوری دندانپزشکی دارند کمک بگیرید. پیش از رفتن، تماس بگیرید و بپرسید آیا امکان رسیدگی به دندان شکسته را دارند.
دندانپزشک برای تشخیص شکستگی دندان چه کار می‌کند؟
دندانپزشک ابتدا درباره زمان و نحوه آسیب و علائم می‌پرسد، سپس دندان، لثه و دندان‌های اطراف را معاینه می‌کند. با آزمون‌های سرما و ضربه وضعیت عصب را بررسی و با رادیوگرافی عمق شکستگی، ریشه و استخوان را ارزیابی می‌کند. گاهی برای ترک‌ها از نور، رنگ مخصوص یا آزمون گاز گرفتن کمک می‌گیرد. سپس گزینه‌های ترمیم دندان شکسته را توضیح میدهد.
مراحل معمول ارزیابی
- پرسیدن درباره نحوه آسیب، زمان آن و علائم پس از آن؛
- معاینه دندان شکسته و دندان‌های مجاور و مقابل؛
- بررسی لقی، جابه‌جایی و آسیب لب، زبان و لثه؛
- آزمون‌های سرما و ضربه برای ارزیابی عصب؛
- رادیوگرافی و در برخی موارد تصویربرداری سه‌بعدی؛
- توضیح گزینه‌ها، مزایا، محدودیت‌ها و هزینه.
چرا ترک‌ها سخت دیده میشوند؟
ترک‌های ریز معمولاً در رادیوگرافی معمولی دیده نمی‌شوند، چون باریک‌اند و جهتشان با تصویر هم‌راستا نیست. به همین دلیل تشخیص آن‌ها بیشتر بر پایه علائم و آزمون‌های بالینی است. گاهی عمق واقعی ترک فقط پس از برداشتن ترمیم قدیمی در جلسه درمان مشخص میشود.
پیگیری پس از ضربه
اگر دندان ضربه خورده، حتی اگر ترمیم ساده‌ای انجام شده، معاینه‌های پیگیری اهمیت دارد. آسیب عصب پس از ضربه گاهی با تأخیر خود را نشان میدهد؛ مثلاً با تغییر رنگ دندان یا تغییر واکنش به آزمون‌ها. دندانپزشک برنامه این پیگیری‌ها را تعیین می‌کند.
ترمیم دندان شکسته با کامپوزیت چگونه است؟
ترمیم دندان شکسته با کامپوزیت، که به آن باندینگ هم می‌گویند، رایجترین روش برای شکستگیهای کوچک تا متوسط است. دندانپزشک ماده همرنگ دندان را لایه‌لایه روی محل شکستگی قرار میدهد، شکل میدهد، با نور سخت و پرداخت می‌کند. این کار معمولاً در یک جلسه انجام میشود، تراش کمی دارد و در صورت نیاز قابل ترمیم و اصلاح است.
مراحل کامپوزیت برای دندان شکسته
- انتخاب رنگ کامپوزیت هماهنگ با دندان‌های کناری؛
- تمیز کردن و آماده‌سازی سطح، گاهی با شکل‌دهی ملایم لبه؛
- استفاده از چسب مخصوص روی سطح دندان؛
- گذاشتن لایه‌های کامپوزیت و سخت کردن هر لایه با نور؛
- شکل‌دهی نهایی، کنترل بایت و پرداخت.
چسباندن دوباره تکه شکسته
اگر تکه شکسته دندان جلو سالم و درست نگهداری شده باشد، دندانپزشک گاهی می‌تواند آن را با چسب‌های دندانی دوباره بچسباند. مزیت این کار حفظ رنگ و شفافیت طبیعی دندان است. البته همیشه ممکن نیست و به اندازه تکه، وضعیت عصب و تطابق آن بستگی دارد. پس از چسباندن هم ممکن است بخش‌هایی با کامپوزیت تکمیل شود.
محدودیت‌های کامپوزیت
کامپوزیت به مرور ممکن است رنگ بگیرد، ساییده شود یا لبه‌اش بپرد. در شکستگیهای بزرگ دندان عقب که نیروی جویدن زیاد است، کامپوزیت مستقیم همیشه پشتیبانی کافی نمی‌دهد. جزئیات بیشتر را در کامپوزیت دندان (باندینگ) و درباره ماندگاری در دوام کامپوزیت دندان آورده‌ایم.
پس از ترمیم با کامپوزیت چه مراقبتی لازم است؟
پس از ترمیم دندان شکسته با کامپوزیت، معمولاً میتوانید به‌زودی غذا بخورید، اما بهتر است در روزهای اول با دندان ترمیم‌شده اجسام سفت را گاز نزنید. نوشیدنی‌های رنگی مثل چای و قهوه ممکن است به مرور سطح کامپوزیت را کدر کنند، پس پرداخت دوره‌ای در مطب کمک می‌کند. اگر لبه ترمیم زبر شد یا هنگام بستن دهان حس بلندی داشتید، برای تنظیم مراجعه کنید.
چه زمانی لمینت برای شکستگی دندان جلو مناسب است؟
لمینت برای شکستگی دندان جلو وقتی مطرح میشود که بخش قابل توجهی از لبه یا سطح جلویی از دست رفته، ظاهر و رنگ دندان اهمیت زیادی دارد، چند دندان جلو هم‌زمان نیاز به اصلاح دارند یا ترمیم کامپوزیت قبلی بارها شکسته است. لمینت سطح جلویی و لبه دندان را می‌پوشاند و اگر ساختار کافی باقی مانده باشد، تراش کمتری از روکش دارد.
لمینت یا کامپوزیت برای شکستگی دندان جلو؟
| معیار | کامپوزیت | لمینت سرامیکی |
|---|---|---|
| تعداد جلسه | معمولاً یک جلسه | معمولاً دو جلسه یا بیشتر |
| تراش | کم یا هیچ | معمولاً کم تا متوسط |
| ثبات رنگ | ممکن است رنگ بگیرد | پایدارتر |
| قابلیت اصلاح | آسان در مطب | معمولاً ساخت دوباره |
چه زمانی لمینت مناسب نیست؟
اگر بخش بزرگی از تاج از دست رفته، دندان عصبکشیشده و ضعیف است یا شکستگی تا زیر لثه رفته، لمینت ممکن است پشتیبانی کافی نداشته باشد و روکش انتخاب مناسب‌تری باشد. همچنین دندان‌قروچه شدید خطر شکستن لمینت را بیشتر می‌کند. برای آشنایی با این روش، لمینت سرامیکی و برای مقایسه با روکش، لمینت یا روکش؟ را ببینید.
حساسیت پس از لمینت روی دندان شکسته
دندانی که شکسته و عاج آن نمایان شده، ممکن است پس از تراش و چسباندن لمینت چند روز حساس باشد. اگر حساسیت به‌جای کم شدن بیشتر شد یا درد خودبه‌خودی ایجاد شد، باید بررسی شود. نشانههای طبیعی و هشداردهنده را در درد بعد از لمینت توضیح داده‌ایم.
مراحل لمینت برای دندان شکسته
در لمینت سرامیکی، ابتدا طرح و رنگ مشخص میشود و گاهی با موک‌آپ نتیجه نهایی پیش از تراش دیده میشود. سپس سطح جلویی و لبه دندان کمی تراش می‌خورد، قالب یا اسکن گرفته میشود و تا آماده شدن لمینت، پوشش موقت قرار می‌گیرد. در جلسه بعد، لمینت امتحان، چسبانده و بایت آن تنظیم میشود. اگر شکستگی به عاج رسیده باشد، دندانپزشک ممکن است پیش از لمینت آن ناحیه را با ماده ترمیمی بپوشاند یا بازسازی کند.
آنله و اینله برای دندان عقب شکسته چه زمانی کافی است؟
آنله و اینله برای دندان عقبی مناسب‌اند که بخشی از آن شکسته، اما هنوز دیوارههای سالم کافی دارد. اینله فضای میان کاسپها را پر می‌کند و آنله دست‌کم یک کاسپ شکسته یا ضعیف را هم می‌پوشاند. این ترمیم‌ها ساختار سالم بیشتری از روکش کامل حفظ میکنند و برای شکستگی کاسپ گزینه‌ای محافظه‌کارانه هستند.
شکستگی کاسپ چیست؟
کاسپها برجستگی‌های سطح جونده دندان‌های عقبی‌اند. وقتی دندان پرکردگی بزرگ دارد، کاسپها نازک میشوند و ممکن است هنگام جویدن یک جسم سفت بشکنند. شکستگی کاسپ گاهی دردی ندارد و فقط با زبان حس میشود. اگر کاسپ شکسته یا ترکخورده با آنله پوشانده شود، نیروی جویدن بهتر پخش میشود.
آنله یا روکش برای کاسپ شکسته؟
اگر فقط یک یا دو کاسپ آسیب دیده و بقیه دیواره‌ها ضخیم و سالم‌اند، آنله گزینه‌ای مناسب است. اما اگر چند کاسپ ضعیف‌اند، ترک‌های متعدد وجود دارد یا بخش زیادی از تاج از دست رفته، روکش کامل محافظت مطمئن‌تری ایجاد می‌کند. مقایسه کامل را در اینله و آنله ببینید.
چه زمانی روکش برای دندان شکسته لازم است؟
روکش برای دندان شکسته وقتی لازم است که بخش زیادی از تاج از دست رفته، دیواره‌ها نازک و ضعیف‌اند، ترک گسترده وجود دارد یا دندان عصبکشیشده و شکننده است. روکش تمام سطوح دندان را می‌پوشاند و مانند کلاهی محافظ، از شکستن بیشتر آن جلوگیری می‌کند. پیش از روکش، گاهی بازسازی پایه یا درمان ریشه لازم است.
بازسازی پایه پیش از روکش
اگر ساختار باقی‌مانده دندان برای نگه داشتن روکش کم باشد، دندانپزشک ابتدا با مواد ترمیمی پایه‌ای می‌سازد. در دندان عصب‌کشی‌شده‌ای که تاج زیادی از دست داده، گاهی از پست داخل کانال برای نگه داشتن این پایه استفاده میشود. سپس دندان برای روکش تراش می‌خورد.
کدام جنس روکش؟
- زیرکونیا: استحکام زیاد و ظاهر بدون فلز، مناسب دندان عقب و بسیاری از دندان‌های جلو؛
- سرامیک‌های شیشه‌ای مثل ای‌مکس: شفافیت و زیبایی بیشتر، بیشتر برای دندان جلو؛
- متال سرامیک: سابقه طولانی و هزینه معمولاً کمتر؛
- فلزی: تراش کمتر و دوام خوب، اما ظاهر فلزی.
برای جزئیات، روکش زیرکونیا و روکش ای‌مکس را بخوانید.
روکش موقت و مراقبت از آن
در فاصله تراش تا ساخت روکش دائم، دندان با روکش موقت پوشانده میشود. این روکش نباید با خوراکی‌های سفت و چسبناک تحت فشار قرار گیرد. اگر جدا شد، آن را نگه دارید و با مطب تماس بگیرید. نکات بیشتر را در روکش موقت آورده‌ایم.
اگر شکستگی به عصب دندان برسد چه میشود؟
اگر شکستگی به پالپ برسد یا عصب دندان پس از ضربه ملتهب شود، معمولاً درمان عصب لازم است. در برخی موارد، به‌ویژه وقتی آسیب تازه است یا دندان جوان و ریشه آن نابالغ است، دندانپزشک ممکن است تلاش کند بخشی از پالپ را زنده نگه دارد. در موارد دیگر، مثلاً وقتی عصب دچار التهاب ماندگار یا عفونت شده، درمان ریشه انجام و سپس تاج با روکش یا آنله پوشانده میشود؛ انتخاب روش با نظر دندانپزشک است.
درمان ریشه چگونه است؟
در درمان ریشه، دندانپزشک بافت ملتهب یا آسیب‌دیده پالپ را برمی‌دارد، کانال‌ها را پاک‌سازی و شکل‌دهی و سپس پر می‌کند. این درمان با بی‌حسی موضعی انجام میشود. پس از آن، دندان به‌ویژه در عقب دهان به پوشش محافظ نیاز دارد، چون ساختار آن ضعیف‌تر شده است. توضیح کامل را در روکش بعد از عصب‌کشی ببینید.
نشانههای آسیب عصب پس از شکستگی
- درد خودبه‌خودی یا شبانه؛
- حساسیت ماندگار به سرما یا گرما؛
- درد هنگام ضربه آرام یا گاز گرفتن؛
- تیره شدن تدریجی رنگ دندان؛
- تورم یا برآمدگی روی لثه.
چرا گاهی درمان ریشه با تأخیر لازم میشود؟
عصب دندانی که ضربه خورده ممکن است در ابتدا سالم به نظر برسد و چند هفته یا ماه بعد دچار مشکل شود. به همین دلیل پیگیری پس از ضربه، حتی وقتی ترمیم دندان شکسته با کامپوزیت ساده انجام شده، ضروری است. تغییر رنگ دندان جلو پس از ضربه را هم باید به دندانپزشک گزارش کرد.
چه زمانی دندان شکسته باید کشیده شود؟
دندان شکسته وقتی ممکن است کشیده شود که شکستگی عمودی در طول ریشه پیش رفته، دندان از وسط دو تکه شده، شکستگی آنقدر زیر لثه و استخوان رفته که ترمیم پایدار ممکن نیست، یا ساختار باقی‌مانده برای نگه داشتن هیچ ترمیمی کافی نیست. در این حالت دندانپزشک گزینه‌های جایگزینی را پیش از کشیدن توضیح میدهد.
آیا راهی برای حفظ دندان وجود دارد؟
گاهی با روش‌هایی مثل افزایش طول تاج، یعنی جراحی کوچک لثه و استخوان برای نمایان کردن بخش سالم، یا بیرون کشیدن کنترل‌شده ریشه با ارتودنسی، میتوان دندانی را که شکستگی‌اش زیر لثه رفته حفظ کرد. اما این روش‌ها برای همه مناسب نیستند و دندانپزشک آن‌ها را با گزینه جایگزینی مقایسه می‌کند.
گزینه‌های جایگزینی پس از کشیدن
- ایمپلنت: جایگزینی ریشه و تاج بدون درگیر کردن دندان‌های کناری؛
- بریج: روکش‌های به‌هم‌پیوسته که بر دندان‌های کناری تکیه میکنند؛
- پروتز متحرک پارسیل: گزینه‌ای کم‌هزینه‌تر و برداشتنی.
برای مقایسه، ایمپلنت یا بریج؟ و برای دندان جلو، ایمپلنت دندان جلو را ببینید. اگر دندان عقبی است، ایمپلنت دندان آسیا را بخوانید. در برخی موارد ایمپلنت فوری پس از کشیدن هم مطرح میشود.
شکستگی دندان جلو با دندان عقب چه تفاوتی دارد؟
شکستگی دندان جلو بیشتر بر اثر ضربه و زمین خوردن رخ میدهد و اولویت ترمیم آن ظاهر و هماهنگی لبخند است. شکستگی دندان عقب بیشتر هنگام جویدن اجسام سفت یا در دندان‌هایی با ترمیم بزرگ رخ میدهد و اولویت آن تحمل نیروی جویدن است. به همین دلیل گزینه‌ها و ترتیب انتخاب آن‌ها در جلو و عقب دهان متفاوت است.
شکستگی دندان جلو
در شکستگی دندان جلو، رنگ، شفافیت، شکل لبه و هماهنگی با دندان‌های کناری اهمیت زیادی دارد. شکستگیهای کوچک با کامپوزیت و شکستگیهای بزرگتر با لمینت یا روکش ترمیم میشوند. چون شکستگی دندان جلو معمولاً با ضربه همراه است، بررسی عصب و پیگیری آن اهمیت ویژه‌ای دارد.
شکستگی دندان عقب
دندان‌های عقب نیروی اصلی جویدن را تحمل میکنند. شکستگی کاسپ و ترک در آن‌ها شایع‌تر است. ترمیم باید محکم باشد و نیرو را خوب پخش کند؛ بنابراین آنله و روکش بیشتر به کار می‌روند. زیبایی در دندان‌های عقب هم اهمیت دارد، اما اولویت با استحکام است.
دندان‌های نیش و آسیای کوچک
دندان‌های نیش و آسیای کوچک جایی میان جلو و عقب دهان قرار دارند؛ هم در لبخند دیده میشوند و هم نیروی جویدن را تحمل میکنند. به همین دلیل در ترمیم آن‌ها هم ظاهر و هم استحکام اهمیت دارد. شکستگی کاسپ در آسیای کوچک بالا نسبتاً شایع است و گاهی آنله یا روکشی با ظاهر طبیعی برای آن انتخاب میشود.
شکستگی در لبخند و طراحی لبخند
اگر شکستگی در دندان جلو باعث ناهماهنگی لبخند شده و هم‌زمان دندان‌های دیگر هم نیاز به اصلاح رنگ یا فرم دارند، ممکن است ترمیم دندان شکسته بخشی از یک طرح درمان کلی‌تر شود. در این حالت، راهنمای طراحی لبخند کمک می‌کند گزینه‌ها را بهتر بشناسید.
ترک دندان چه نشانه‌هایی دارد و چگونه درمان میشود؟
ترک دندان معمولاً با درد تیز و کوتاه هنگام گاز گرفتن، به‌خصوص هنگام رها کردن گاز، و حساسیت به سرما خود را نشان میدهد. درد ممکن است گاه‌به‌گاه باشد و پیدا کردن دندان مقصر دشوار باشد. درمان به عمق ترک بستگی دارد: پوشش کاسپها با آنله یا روکش، درمان ریشه در صورت درگیری عصب و در ترک‌های عمیق ریشه، کشیدن دندان.
چرا ترک دندان پیشرفت می‌کند؟
هر بار جویدن، دو طرف ترک کمی از هم فاصله می‌گیرند و دوباره به هم می‌رسند. این حرکت کوچک به مرور ترک را عمیقتر می‌کند. به همین دلیل پوشاندن کاسپها، که دو طرف ترک را کنار هم نگه می‌دارد، در بسیاری از موارد اولین اقدام درمانی است.
خطوط ترک سطحی مینا
بسیاری از بزرگسالان خطوط ترک سطحی و ریزی در مینای دندان‌های جلو دارند که در نور خاص دیده میشوند. این خطوط معمولاً درد ندارند و درمان خاصی لازم ندارند، مگر برای زیبایی. تفاوت آن‌ها با ترک واقعی دندان را دندانپزشک تشخیص میدهد.
نقش دندان‌قروچه
دندان‌قروچه و فشردن دندان‌ها از عوامل مهم ترک و شکستگی دندان هستند. اگر ترک در چند دندان دیده شود یا سایش شدید وجود داشته باشد، دندانپزشک معمولاً بررسی دندان‌قروچه و استفاده از نایت گارد دندان را پیشنهاد می‌کند.
شکستگی دندان در کودکان را چه باید کرد؟
شکستگی دندان در کودکان شایع است، به‌خصوص هنگام بازی و ورزش. هم برای دندان شیری و هم دائمی، باید با دندانپزشک تماس گرفت تا آسیب و تأثیر آن بر دندان دائمی بررسی شود. دندان شیری که کامل بیرون افتاده معمولاً سر جایش برگردانده نمی‌شود، اما دندان دائمی بیرون‌افتاده وضعیتی فوری است و باید هرچه زودتر به دندانپزشک برسد.
نکات مهم برای والدین
- ابتدا مطمئن شوید کودک ضربه جدی به سر نخورده است.
- تکه شکسته یا دندان بیرون‌افتاده را در شیر نگه دارید.
- دندان شیری بیرون‌افتاده را خودتان سر جایش نگذارید.
- حتی اگر کودک درد ندارد، معاینه را به تعویق نیندازید.
- تغییر رنگ دندان پس از ضربه را به دندانپزشک گزارش دهید.
چرا دندان شیری هم اهمیت دارد؟
دندان شیری فضای دندان دائمی را حفظ می‌کند و ریشه آن نزدیک جوانه دندان دائمی است. ضربه یا عفونت دندان شیری ممکن است بر دندان دائمی زیر آن اثر بگذارد. به همین دلیل دندانپزشک کودکان پس از آسیب، برنامه پیگیری مشخص می‌کند. ترمیم دندان شکسته در کودکان باید با نظر دندانپزشک کودکان انجام شود.
محافظ دهان برای کودکان ورزشکار
کودکانی که ورزش‌های تماسی یا پرتحرک انجام می‌دهند، از محافظ دهان سود می‌برند. چون فک و دندان‌های کودک در حال رشد است، محافظ باید با رشد او بررسی و در صورت لزوم عوض شود. دندانپزشک کودکان می‌تواند نوع مناسب را پیشنهاد کند. این کار یکی از ساده‌ترین راه‌ها برای کم کردن نیاز به ترمیم دندان شکسته در سال‌های بعد است.
اگر دندان پرشده یا عصبکشیشده بشکند چه میشود؟
دندانی که پرکردگی بزرگ دارد یا عصب‌کشی شده، ساختار ضعیف‌تری دارد و بیشتر در معرض شکستگی است. اگر چنین دندانی بشکند، معمولاً پرکردگی ساده کافی نیست و آنله یا روکش برای محافظت پیشنهاد میشود. دندان عصبکشیشده ممکن است بی‌آنکه دردی حس شود بشکند، پس شکستگی آن را نباید به دلیل نبود درد نادیده گرفت.
چرا دندان عصبکشیشده شکننده‌تر است؟
در درمان ریشه، برای دسترسی به کانال‌ها بخشی از تاج برداشته میشود. همچنین این دندان‌ها معمولاً پیش‌تر پوسیدگی یا ترمیم بزرگ داشته‌اند. نتیجه، دیوارههای نازک‌تری است که زیر نیروی جویدن ممکن است بشکنند. به همین دلیل پوشش کاسپها در دندان‌های عقبی عصبکشیشده معمولاً توصیه میشود.
شکستن پرکردگی قدیمی
گاهی بخشی از پرکردگی قدیمی یا دیواره کنار آن می‌شکند. دندانپزشک ابتدا پرکردگی قدیمی را برمی‌دارد، پوسیدگی احتمالی زیر آن را بررسی می‌کند و بر اساس ساختار باقی‌مانده تصمیم می‌گیرد. ممکن است پرکردگی جدید، آنله یا روکش انتخاب شود.
هزینه ترمیم دندان شکسته چقدر است؟
هزینه ترمیم دندان شکسته کاملاً به روش درمان بستگی دارد. صاف کردن لبه و کامپوزیت معمولاً کمهزینهترین گزینه‌اند. لمینت، آنله و روکش هزینه بیشتری دارند و اگر درمان ریشه یا کشیدن و جایگزینی دندان لازم شود، هزینه کل بالاتر می‌رود. رقم دقیق فقط پس از معاینه و رادیوگرافی مشخص میشود.
قیمتهای مرجع برای مقایسه
جدول زیر قیمت مرجع چند گزینه رایج را نشان میدهد. ردیف جداگانه‌ای برای کامپوزیت ترمیمی ساده یا درمان ریشه در جدول ما وجود ندارد؛ قیمت ونیر کامپوزیت فقط برای مقایسه با پوشش کامل سطح جلویی دندان آمده است.
| خدمت | محدوده قیمت (تومان) |
|---|---|
| ویزیت دندانپزشک متخصصهر ویزیت | ۳۰۰٬۰۰۰ تا ۷۰۰٬۰۰۰ |
| روکش زیرکونیاهر دندان | ۹٬۰۰۰٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| روکش PFM (فلز-سرامیک)هر دندان | ۶٬۰۰۰٬۰۰۰ تا ۱۵٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| لمینت سرامیکی (ای‌مکس)هر دندان | ۱۲٬۰۰۰٬۰۰۰ تا ۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| ونیر کامپوزیتهر دندان | ۳٬۰۰۰٬۰۰۰ تا ۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
اگر دندان قابل حفظ نباشد، هزینه جایگزینی هم باید در نظر گرفته شود:
| خدمت | محدوده قیمت (تومان) |
|---|---|
| ایمپلنت ایرانیهر واحد | ۱۲٬۰۰۰٬۰۰۰ تا ۱۶٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| ایمپلنت کره‌ایهر واحد | ۱۴٬۸۰۰٬۰۰۰ تا ۲۷٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| ایمپلنت اروپایی (سوئیسی / آلمانی)هر واحد | ۲۵٬۰۰۰٬۰۰۰ تا ۸۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
چه چیزهایی روی هزینه اثر می‌گذارند؟
- عمق و اندازه شکستگی: شکستگی کوچک ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر است؛
- نیاز به درمان ریشه: هزینه جداگانه دارد و معمولاً پس از آن پوشش لازم است؛
- جنس ترمیم: کامپوزیت، سرامیک، زیرکونیا یا متال سرامیک؛
- بازسازی پایه یا پست: در دندان‌هایی که ساختار کمی دارند؛
- رادیوگرافی و روکش موقت: ممکن است جداگانه محاسبه شوند.
بیمه و پیشفاکتور
پوشش بیمه برای ترمیم‌ها، درمان ریشه و روکش در قراردادهای مختلف متفاوت است. پیش از شروع، پیشفاکتور مکتوب با عنوان دقیق هر درمان بگیرید. برای فهم آن، پیشفاکتور درمان دندانپزشکی و برای روش‌های پرداخت، بیمه و پرداخت هزینه دندانپزشکی را ببینید. همه قیمت‌ها در صفحه هزینهها جمع شده است.
چگونه از شکستگی دندان پیشگیری کنیم؟
مهم‌ترین راه‌های پیشگیری از شکستگی دندان عبارت‌اند از استفاده از محافظ دهان در ورزش‌های تماسی و پرخطر، نایت‌گارد برای دندان‌قروچه، پرهیز از جویدن یخ و اجسام سفت، استفاده نکردن از دندان برای باز کردن بسته‌ها و درمان به‌موقع پوسیدگی و ترمیم‌های ضعیف. معاینه دوره‌ای کمک می‌کند ترک‌ها و دیوارههای ضعیف پیش از شکستن شناسایی شوند.
محافظ دهان در ورزش
در ورزش‌هایی که احتمال ضربه به صورت یا زمین خوردن وجود دارد، محافظ دهان خطر شکستگی دندان را کم می‌کند. محافظ‌های آماده، قابل شکل‌دهی با آب گرم و اختصاصی ساخته‌شده توسط دندانپزشک وجود دارند. نوع اختصاصی معمولاً تطابق و راحتی بهتری دارد. اگر ارتودنسی، لمینت یا روکش دارید، نوع مناسب را با دندانپزشک انتخاب کنید.
عادت‌هایی که خطر شکستگی را بیشتر میکنند
- جویدن یخ، هسته میوه یا مغزهای خیلی سخت؛
- باز کردن در بطری یا پاره کردن بسته با دندان؛
- جویدن خودکار، ناخن یا اشیای سخت؛
- دندان‌قروچه درمان‌نشده.
مراقبت از دندان‌های ضعیف
اگر دندانی پرکردگی بزرگ دارد یا عصب‌کشی شده، از دندانپزشک بپرسید آیا به پوشش محافظ نیاز دارد. گاهی پوشاندن کاسپ‌های ضعیف پیش از شکستن، از شکستگی گسترده‌تر و از دست رفتن دندان جلوگیری می‌کند.
معاینه دوره‌ای چه نقشی دارد؟
در معاینه دوره‌ای، دندانپزشک ترمیم‌های قدیمی، دیوارههای نازک، ترک‌ها و نشانههای سایش ناشی از دندان‌قروچه را بررسی می‌کند. پیدا کردن این مشکلات پیش از شکستن، اغلب امکان درمانی ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر را فراهم می‌کند. همچنین پوسیدگی‌هایی که دندان را از درون ضعیف میکنند، زودتر درمان میشوند. فاصله این معاینه‌ها را دندانپزشک با توجه به وضعیت دهان شما تعیین می‌کند.
در چند سناریوی رایج چه باید کرد؟
مرور چند موقعیت رایج نشان میدهد ترمیم دندان شکسته در عمل چگونه انتخاب میشود. این سناریوها کلی‌اند و فقط برای آشنایی آمده‌اند؛ تصمیم واقعی پس از معاینه، آزمون‌های عصب و رادیوگرافی گرفته میشود و ممکن است با آنچه اینجا آمده متفاوت باشد.
سناریوی اول؛ لبپریدگی گوشه دندان جلو
هنگام خوردن غذا، گوشه کوچکی از دندان جلو پریده است؛ درد ندارد و فقط لبه زبر است. معمولاً با صاف کردن یا کامپوزیت در یک جلسه ترمیم میشود. اگر تکه پیدا شده، آن را همراه ببرید.
سناریوی دوم؛ شکستن کاسپ دندان آسیا با پرکردگی بزرگ
هنگام جویدن چیزی سفت، تکهای از دندان آسیایی که پرکردگی بزرگ داشته جدا شده است. حساسیت کمی دارد. دندانپزشک پس از بررسی، معمولاً آنله یا روکش را برای محافظت پیشنهاد می‌کند.
سناریوی سوم؛ ضربه به دندان جلو هنگام ورزش
در بازی، ضربه‌ای به دهان خورده و نیمی از لبه دندان جلو شکسته و نقطه صورتی در وسط آن دیده میشود. این وضعیت فوری است. تکه را در شیر نگه دارید و همان روز مراجعه کنید؛ معمولاً درمان عصب، به شکل حفظ بخشی از پالپ یا درمان ریشه، و سپس ترمیم لازم است.
سناریوی چهارم؛ درد مبهم و تورم در دندان عصبکشیشده
دندانی که سال‌ها پیش عصب‌کشی شده، هنگام جویدن درد مبهم دارد و لثه کنار آن گاهی متورم میشود. دندانپزشک احتمال شکستگی عمودی ریشه را بررسی می‌کند. اگر تأیید شود، معمولاً کشیدن دندان و جایگزینی آن مطرح میشود.
باورهای نادرست درباره دندان شکسته کدام‌اند؟
چند باور رایج باعث میشود افراد ترمیم دندان شکسته را به تعویق بیندازند یا انتظار نادرستی از درمان داشته باشند. مهم‌ترین آن‌ها این است که «اگر درد ندارد، لازم نیست کاری کرد». در واقع بسیاری از شکستگی‌ها و ترک‌ها بیدرد شروع میشوند و با گذشت زمان پیشرفت میکنند.
«دندان ترکخورده خودش جوش می‌خورد»
برخلاف استخوان، مینا و عاج ترکخورده خودبهخود ترمیم نمی‌شوند. ترک ممکن است با فشار جویدن عمیقتر شود. اقدام زودهنگام اغلب گزینه‌های ساده‌تری باقی می‌گذارد.
«هر دندان شکسته‌ای باید روکش شود»
بسیاری از شکستگیهای کوچک با کامپوزیت یا آنله به‌خوبی ترمیم میشوند و نیازی به تراش کامل برای روکش ندارند. روکش برای مواردی است که ساختار سالم کافی برای ترمیم محافظه‌کارانه‌تر وجود ندارد.
«دندانی که شکسته، دیگر قابل حفظ نیست»
بیشتر دندان‌های شکسته قابل ترمیم‌اند. فقط شکستگیهای عمیق ریشه یا دندانی که دو تکه شده معمولاً حفظ نمی‌شوند. پیش از پذیرفتن کشیدن، دلیل آن را بپرسید و در صورت تردید نظر دوم بگیرید.
درباره ترمیم دندان شکسته از دندانپزشک چه بپرسیم؟
بپرسید شکستگی تا چه عمقی پیش رفته، آیا عصب درگیر است، چه گزینههایی برای ترمیم وجود دارد، مزایا و محدودیت هر کدام چیست، چند جلسه لازم است و هزینه دقیقاً شامل چه مواردی میشود. همچنین بپرسید برای پیگیری عصب و پیشگیری از شکستگی دوباره چه برنامه‌ای لازم است.
فهرست سؤال‌ها
- شکستگی فقط در مینا است یا به عاج و عصب رسیده است؟
- چه گزینههایی برای ترمیم این دندان دارم و شما کدام را پیشنهاد می‌کنید؟
- اگر روکش پیشنهاد می‌کنید، چرا آنله یا کامپوزیت کافی نیست؟
- آیا درمان ریشه لازم است یا ممکن است بعداً لازم شود؟
- چند جلسه لازم است و تا زمان ترمیم دائم چه مراقبتی انجام دهم؟
- هزینه شامل رادیوگرافی، ترمیم موقت و جلسه‌های پیگیری هست یا نه؟
- برای جلوگیری از شکستن دوباره چه پیشنهادی دارید؟
گرفتن نظر دوم
اگر کشیدن دندان یا درمان گسترده‌ای پیشنهاد شده و دلیل آن برایتان روشن نیست، گرفتن نظر دوم منطقی است. رادیوگرافی‌ها را همراه ببرید. راهنمای نظر دوم دندانپزشکی نکات این کار را توضیح میدهد.
جمع‌بندی
ترمیم دندان شکسته به عمق و محل شکستگی بستگی دارد: لبپریدگی کوچک معمولاً با صاف کردن یا کامپوزیت، شکستگی بزرگتر دندان جلو با لمینت یا روکش و شکستگی کاسپ دندان عقب با آنله یا روکش ترمیم میشود. اگر عصب درگیر باشد، درمان پالپ یا ریشه لازم است و شکستگی عمیق ریشه گاهی به کشیدن دندان و جایگزینی آن می‌رسد.
پس از شکستن دندان، دهان را با آب ولرم بشویید، تکه شکسته را در شیر یا بزاق نگه دارید و هرچه زودتر با دندانپزشک تماس بگیرید. این مطلب جایگزین معاینه نیست؛ انتخاب روش ترمیم دندان شکسته پس از معاینه و رادیوگرافی و با نظر دندانپزشک انجام میشود. برای بررسی وضعیت دندان خود از مشاوره رایگان استفاده کنید.
سؤالات متداول
دندان شکسته را چگونه ترمیم میکنند؟
روش ترمیم به عمق و محل شکستگی بستگی دارد. لبپریدگی کوچک معمولاً با صاف کردن یا کامپوزیت ترمیم میشود. شکستگی بزرگتر ممکن است لمینت، آنله یا روکش بخواهد. اگر عصب درگیر باشد، درمان پالپ یا ریشه هم لازم میشود و اگر شکستگی در عمق ریشه باشد، گاهی کشیدن دندان و جایگزینی آن مطرح است.
اگر دندانم شکست اول چه کار کنم؟
دهان را با آب ولرم بهآرامی بشویید، اگر تکهای از دندان جدا شده آن را در ظرف تمیز حاوی شیر یا بزاق نگه دارید و هرچه زودتر با دندانپزشک تماس بگیرید. برای تورم میتوانید کمپرس سرد روی گونه بگذارید و تا زمان مراجعه با سمت دیگر دهان بجوید. تکه شکسته را با چسب خانگی نچسبانید.
آیا دندان شکسته اورژانسی است؟
لبپریدگی کوچک بیدرد معمولاً اورژانسی نیست، اما باید در اولین فرصت بررسی شود. شکستگی همراه با درد شدید، خونریزی از مرکز دندان، لقی دندان یا بیرون افتادن کامل دندان دائمی نیاز به مراجعه فوری دارد. ضربه به سر همراه با سرگیجه، استفراغ یا کاهش هوشیاری باید فوراً در اورژانس بیمارستان بررسی شود.
آیا تکه شکسته دندان را میتوان دوباره چسباند؟
در برخی شکستگیهای دندان جلو، اگر تکه شکسته سالم باشد و درست نگهداری شده باشد، دندانپزشک ممکن است آن را دوباره به دندان بچسباند. به همین دلیل توصیه میشود تکه را در شیر یا بزاق نگه دارید و همراه ببرید. امکان این کار به اندازه تکه، وضعیت عصب و زمان رسیدن به مطب بستگی دارد.
دندان جلوی شکسته را با چه روشی ترمیم میکنند؟
برای شکستگی کوچک دندان جلو، کامپوزیت همرنگ دندان رایجترین روش است. اگر بخش بزرگتری از لبه یا سطح جلویی از دست رفته باشد، لمینت مطرح میشود و اگر بخش زیادی از تاج شکسته یا دندان عصبکشیشده باشد، روکش انتخاب رایجتری است. پس از ضربه، وضعیت عصب هم باید پیگیری شود.
دندان آسیای شکسته را پر میکنند یا روکش میکنند؟
اگر شکستگی کوچک باشد و دیوارههای سالم کافی وجود داشته باشد، پرکردگی ممکن است کافی باشد. اگر یک یا چند کاسپ شکسته یا ضعیف باشد، آنله یا روکش معمولاً محافظت بهتری میدهد. در دندان عصبکشیشده عقبی، پوشاندن کاسپها معمولاً توصیه میشود. انتخاب پس از معاینه انجام میشود.
چه زمانی دندان شکسته باید کشیده شود؟
وقتی شکستگی بهصورت عمودی در طول ریشه پیش رفته، دندان از وسط دو تکه شده یا شکستگی آنقدر زیر لثه و استخوان رفته که ترمیم پایدار ممکن نیست، دندانپزشک ممکن است کشیدن دندان را پیشنهاد کند. پس از آن، گزینههایی مثل ایمپلنت، بریج یا پروتز متحرک برای جایگزینی بررسی میشوند.
آیا دندان ترکخورده خودش خوب میشود؟
خیر. مینا و عاج ترکخورده خودبهخود جوش نمیخورند و ترک ممکن است با فشار جویدن عمیقتر شود. درد هنگام گاز گرفتن یا رها کردن گاز و حساسیت به سرما از نشانههای رایج ترک دندان هستند. درمان زودهنگام، مثلاً با پوشش کاسپها، ممکن است از پیشرفت ترک جلوگیری کند.
شکستگی دندان شیری کودک را چه باید کرد؟
اگر دندان شیری کودک شکست یا ضربه خورد، با دندانپزشک تماس بگیرید تا وضعیت دندان و دندان دائمی زیر آن بررسی شود. دندان شیری که کامل بیرون افتاده معمولاً سر جایش برگردانده نمی‌شود. اگر کودک ضربه به سر خورده یا علائم عمومی دارد، ابتدا به اورژانس مراجعه کنید.
هزینه ترمیم دندان شکسته چقدر است؟
هزینه به روش ترمیم بستگی دارد؛ کامپوزیت معمولاً کمهزینهترین گزینه است و لمینت، روکش، درمان ریشه یا ایمپلنت هزینه بیشتری دارند. برای مقایسه، قیمتهای مرجع روکش، لمینت و ایمپلنت را در صفحه هزینهها ببینید و رقم دقیق را پس از معاینه در پیشفاکتور مکتوب بخواهید.
منابع و مطالعه بیشتر
- Chipped, broken or cracked tooth — NHS
- Broken or knocked out tooth — MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine)
- Dental Emergencies — MouthHealthy (American Dental Association)
- Dental Crowns: Types, Procedure & Care — Cleveland Clinic
- Root Canal: Procedure & Recovery — Cleveland Clinic
- Mouthguards — MouthHealthy (American Dental Association)
این منابع برای آگاهی عمومی معرفی شده‌اند؛ تشخیص و تصمیم درمانی فقط پس از معاینه دندانپزشک انجام میشود.
مطالب مرتبط
روکش و بریج
روکش ای مکس چیست؟ مقایسه با زیرکونیا و متال سرامیک، دندان جلو و عقب، مراقبت و هزینه
روکش ای مکس چیست و برای کدام دندان مناسب است؟ مقایسه لیتیوم دی سیلیکات با زیرکونیا و متال سرامیک، چسباندن، تراش، رنگ،…
روکش و بریج
اینله و آنله دندان؛ تفاوت با پرکردگی و روکش، جنس‌ها، مراحل، دوام و هزینه
اینله و آنله چیست و چه فرقی با پرکردگی بزرگ و روکش دارد؟ تفاوت اینله دندان و آنله دندان، جنس‌ها، مراحل یک‌جلسه‌ای…
روکش و بریج
بریج مریلند چیست؟ بریج چسبی برای دندان جلو و مقایسه با بریج معمولی و ایمپلنت
بریج مریلند یا پل چسبی دندان چیست و برای چه کسی مناسب است؟ مزایا، محدودیت‌ها، جدا شدن، مراقبت و مقایسه آن با…
دیدگاه‌ها ۰
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است. اولین نفری باشید که تجربه یا پرسش خود را می‌نویسد.